Tłumacz PJM

Na wsparcie tłumacza języka migowego mogą liczyć osoby niesłyszące lub słabo słyszące, które nie są w stanie skorzystać w pełni z zajęć.

W celu ubiegania się o wsparcie tłumacza należy:

Tłumaczenie odbywa się w czasie rzeczywistym.

 

Szczegółowe wskazówki dotyczące zasad współpracy student-wykładowca-tłumacz znajdują się poniżej.

Prawa i obowiązki studenta wobec tłumacza

Student ma obowiązek:

1. Odnosić się z szacunkiem do tłumacza.

2. Traktować stosowane przez tłumacza techniki i strategie jako wyraz jego profesjonalizmu.

3. Podejmować dialog z tłumaczem – informować o swoich potrzebach związanych z tłumaczeniem oraz ewentualnych uwagach do tłumaczenia.

4. Informować tłumacza o miejscu, czasie tłumaczenia oraz o ewentualnych zmianach organizacyjnych.

5. Pomagać tłumaczowi w zorganizowaniu jak najlepszych warunków do tłumaczenia (odpowiednie oświetlenie sali, odpowiednie miejsce dla tłumacza, ustalenie z wykładowcą tempa wypowiedzi, nawiązanie współpracy z grupą pozostałych studentów, których wypowiedzi są tłumaczone w czasie zajęć).

6. Udostępniać posiadane treści wykładów przynajmniej w dniu poprzedzającym tłumaczenie.

7. Informować odpowiednio wcześniej o swojej ewentualnej nieobecności.

8. Powiadomić BON o poważnych problemach uniemożliwiających współpracę z tłumaczem.

9. Nie utrudniać w wykonywaniu tłumaczenia poprzez np.: zadawanie w trakcie tłumaczenia dodatkowych pytań niezwiązanych z treścią wykłady/ćwiczeń, angażowaniem tłumacza
w wykonywanie wyznaczonego przez wykładowcę zadania (np.: analizy tekstu).

Student ma prawo:

1. Do przedstawienia zakresu przysługujących mu praw  oraz do egzekwowania wypełnienia przez tłumacza zakresu jego obowiązków.

2. Do spotkania organizacyjnego (omówienie praw i obowiązków obu stron w obecności przedstawiciela BON-u).

3. Do okazywanego mu przez tłumacza szacunku.

4. Do rzetelnego wykonania tłumaczenia dostosowanego do jego potrzeb (SJM,PJM, odpowiedni sposób i tempo artykulacji; tłumaczenie dosłowne lub wolne).

5. Do określenia sposobu wykonywania tłumaczenia (tłumaczenie konsekutywne lub symultaniczne).

6. Do kontrolowania wierności tłumaczenia swojej wypowiedzi, np.: poprzez odczytywanie mowy z ust.

7. Do informacji o nieprzetłumaczonych, z przyczyn zależnych lub niezależnych od tłumacza, fragmentów wypowiedzi/tekstu.

8. Do tłumaczenia rozmów nie związanych z treścią wykładu, a mających miejsce w trakcie wykładu.

9.  Do jak najpełniejszego komfortu w odbiorze tłumaczenia (odpowiedniego koloru stroju tłumacza – nieostre kolory, uczesanie odsłaniające twarz, delikatny makijaż – w przypadku kobiet).

10. Do rezygnacji z usług tłumacza jeśli ten, np.: spóźnia się lub jest regularnie nieobecny w miejscu tłumaczenia, nierzetelnie wykonuje tłumaczenia (świadome zaniedbania), przekracza swoje kompetencje (np. zachowuje się w nieodpowiedni sposób wobec wykładowcy).

11. Do dyskrecji, tzn. by tłumacz nie przekazywał szczegółowych informacji o tłumaczeniu innym osobom.

12. Do omawiania z tłumaczem wykonanego tłumaczenia (dostarczenia informacji potrzebnych dla dokonania oceny oraz podniesienia jakości tłumaczenia).

13. Do wiernego tłumaczenia poglądów i myśli przekazywanych przez wykładowcę (tłumacz nie pomija niezgodnych z własnymi poglądami fragmentów).

14. Do otrzymania wsparcia w sytuacji dyskryminacji, np. tłumacz może pomóc mu zabrać głos w trwającej dyskusji (w przypadku, gdy osoba głucha jest do niej nie dopuszczana przez osoby słyszące).

Prawa i obowiązki tłumacza wobec studenta

Tłumacz ma prawo do:

1. Do przedstawienia zakresu praw związanych z wykonywaną rolą tłumacza oraz do egzekwowania wypełnienia przez studenta zakresu jego obowiązków.

2. Do spotkania organizacyjnego (omówienie praw i obowiązków obu stron w obecności przedstawiciela BON-u).

3. Do okazywanego mu przez studenta szacunku.

4. Do stosowania odpowiednich technik i strategii tłumaczenia, np. „lag time’u”, parafrazy/wyjaśnienia, uogólnienia, aproksymacji i innych wpływających na podniesienie jakości tłumaczenia (przy czym jest w stanie swój wybór uzasadnić).

5. Do wyboru i zaproponowania sposobu tłumaczenia (tłumaczenie konsekutywne lub symultaniczne).

6. Dostępu do treści wykładów (przynajmniej na dzień przed ich tłumaczeniem).

7. Prosić wykładowcę oraz studenta niesłyszącego o uwzględnienie w czasie wykładu/ćwiczeń czynników podnoszących jakość tłumaczenia (tj. odpowiedniego oświetlenia sali, odpowiedniego miejsca tłumaczenia, odpowiedniego tempa wypowiedzi wykładowcy oraz pozostałych studentów).

8. Nie pamiętać treści wcześniej przetłumaczonego fragmentu wypowiedzi/tekstu (tłumaczenie symultaniczne jest czynnością wielozadaniową , co utrudnia lub wręcz uniemożliwia podjęcie kolejnej operacji myślowej – dalszego magazynowania wypowiedzianych już przetłumaczonych treści).

9. Mieć trudności w jednoczesnym śledzeniu i analizowaniu treści wyświetlanych w trakcie tłumaczenia slajdów; w zależności od sytuacji tłumaczenia (sposobu usadowienia, rodzaju slajdów – ilości i stopnia przejrzystości umieszczonych na nich treści).

10. Ma prawo odmówić wykonania zadań przekraczających zakres jego obowiązków (wykraczających poza rolę tłumacza),np.: tłumaczenia w terminie nieustalonym wcześniej lub nieobjętym umową, zapamiętywania i wyjaśniania treści tłumaczenia.

11. W trosce o rzetelne wykonanie tłumaczenia, odmówić odpowiedzi na pytania niezwiązane z treścią dokonywanego tłumaczenia oraz rozmowy na tematy poboczne.

12. Zareagować w sytuacji dyskryminacji głuchego studenta, np.: pomagając mu zabrać głos w trwającej dyskusji (w przypadku, gdy osoba głucha jest do niej nie dopuszczana przez osoby słyszące).

13. Powiadomić BON o poważnych problemach uniemożliwiających współpracę ze studentem oraz oczekiwać wsparcia w ich rozwiązywaniu (np. brak materiałów, brak współpracy ze strony wykładowców, pozostałych słyszących studentów, nieodpowiednie zachowanie studenta niesłyszącego).

14. Odmówić współpracy w sytuacji uzasadnionej, spowodowanej nagannym zachowaniem studenta (np. w przypadku braku okazywanego szacunku).

Tłumacz ma obowiązek:

1. Sprawdzić, czy kwalifikacje jakie posiada oraz poziom praktycznej znajomości języka są wystarczające dla wykonania zleconego zadania.

2. Kierować się w swojej pracy zasadami etyki zawodowej.

3. Przedstawić zakres obowiązków wynikających z roli tłumacza.

4. Dostosować rodzaj tłumaczenia do potrzeb studenta (SJM,PJM, odpowiedni sposób i tempo artykulacji, inne).

5. Tłumaczyć zarówno treści przekazywane przez wykładowcę jak i pozostałych słyszących studentów uczestniczących w wykładzie/ćwiczeniach.

6. Przygotować się do tłumaczenia (zapoznać się z treścią wykładu, opracować słownictwo).

7. Odnosić się z szacunkiem do studenta, wykładowcy, pozostałych studentów uczestniczących w zajęciach.

8. Zachować dyskrecję, tzn. nie przekazywać innym osobom szczegółowych informacji o tłumaczeniu.

9.  Zapewnić studentowi jak najpełniejszy komfort w odbiorze tłumaczenia (odpowiedni kolor stroju – nieostre kolory, uczesanie odsłaniające twarz, delikatny makijaż – w przypadku kobiet).

10. Zadbać o jak najlepsze warunki do tłumaczenia (odpowiednie oświetlenie sali, ustalenie z wykładowcą tempa wypowiedzi, nawiązanie współpracy z grupą pozostałych studentów, których wypowiedzi są tłumaczone w czasie zajęć); tłumacz dokonuje tego dyskretnie, nie zakłócając przebiegu zajęć.

11. Unikać przyjmowania centralnej pozycji w tłumaczeniu (skupiania na sobie uwagi) na rzecz jak najbardziej naturalnej komunikacji obu stron tłumaczenia.

12. Omawiać ze studentem wykonane tłumaczenia (zbierać informacje potrzebne dla dokonania oceny jakości tłumaczenia).

13. Uczciwie informować studenta o niemożności wykonania niektórych zadań, wykraczających poza rolę tłumacza lub wynikających z trudności związanych z sytuacją tłumaczenia (np.: wada wymowy nadawcy – jednego ze studentów, usadowienie tłumacza uniemożliwiające śledzenie treści slajdów).

14. Rzetelnie wykonywać tłumaczenie (ekwiwalentne przekazanie treści w ramach wybranego kodu komunikacyjnego – zgodnie gramatyką i kulturą danego języka).

15. Informować o nieprzetłumaczonych, z przyczyn od niego zależnych lub niezależnych, danych fragmentów wypowiedzi/tekstu.

16. Zachować bezstronność – wiernie tłumaczyć myśli i poglądy przekazywane przez wykładowcę (nie komentować ich, nie pomijać niezgodnych z własnymi poglądami fragmentów).

17. Być obecnym w ustalonych wcześniej terminach ćwiczeń lub wykładów.

18. Informować odpowiednio wcześniej o swojej ewentualnej nieobecności, jeśli to możliwe zapewnić zastępstwo (osobiście lub przy pomocy BON).

19. Być punktualnym (kilka, kilkanaście minut przed rozpoczęciem tłumaczenia, w celu przygotowania optymalnych warunków dla jego przebiegu).

20. Powiadomić BON o poważnych problemach uniemożliwiających współpracę ze studentem, warunkujących konieczność rozwiązania umowy.